Actuarieel thema 2

Financiële positie pensioenfondsen

Een fonds moet voldoende geld in kas hebben om alle huidige en toekomstige pensioenen uit te kunnen keren. Als een pensioenfonds onvoldoende geld in kas heeft, moet het maatregelen nemen om weer financieel gezond te worden. In het uiterste geval kan het voorkomen dat pensioenfondsen zelfs hun pensioenaanspraken en -uitkeringen moeten verlagen.

Inzet Pensioenfederatie

Voor de Pensioenfederatie is de huidige financiële situatie van veel pensioenfondsen een extra stimulans om tot een uitwerking van een nieuwe pensioencontract te komen. Een contract dat minder rentegevoelig is.

Om onze leden te ondersteunen bij het doorvoeren van de pensioenverlagingen, heeft de Pensioenfederatie een vernieuwde Toolkit Verlagen samengesteld.

Nieuws en achtergronden

Dekkingsgraad
De dekkingsgraad is een indicator voor de financiële positie van een pensioenfonds. De dekkingsgraad wordt berekend door de actuele waarde van de beleggingen te delen door de contante waarde van de pensioenverplichtingen. De dekkingsgraad van een fonds moet minimaal gelijk zijn aan de vereiste dekkingsgraad. Dit is de dekkingsgraad waarbij het fonds voldoende reserves heeft om de pensioenen met een hoge mate van zekerheid nu en in de toekomst te kunnen uitkeren.

Vanaf 1 januari 2015 moeten pensioenfondsen bij beleidsbeslissingen gebruikmaken van de beleidsdekkingsgraad. Dit is het gemiddelde van de dekkingsgraad van de laatste 12 maanden.

Herstelplan
Fondsen moeten regelmatig toetsen of hun financiële situatie nog in orde is. Als een fonds onvoldoende geld in kas heeft (als de dekkingsgraad lager is dan de vereiste dekkingsgraad van het fonds), moet het een herstelplan indienen. Een herstelplan is een plan waarin staat hoe een pensioenfonds in maximaal 10 jaar weer voldoet aan de vereiste dekkingsgraad.

De toets of een pensioenfonds op basis van de beleidsdekkingsgraad nog voldoet aan de vereiste dekkingsgraad, vindt steeds aan het einde van een kalenderkwartaal plaats. Als een pensioenfonds een beleidsdekkingsgraad heeft die lager is dan de vereiste dekkingsgraad, moet het van DNB binnen drie maanden een herstelplan indienen. In dat plan staat welke maatregelen het fonds neemt om de dekkingsgraad weer op het juiste niveau te krijgen. Voorbeelden van maatregelen zijn premieverhoging, het stoppen van indexeren of het ontvangen van een bijstorting van de werkgever. Het plan bevat aannames over economische ontwikkelingen als inflatie, rente en rendement op beleggingen.

Als een fonds in zijn herstelplan niet kan aantonen dat het binnen de herstelperiode weer op de vereiste dekkingsgraad zit, dan moet een fonds een verlaging doorvoeren op de pensioenuitkeringen- en aanspraken. Een herstelplan wordt elk jaar geëvalueerd en indien nodig, aangepast.

Een herstelplan komt te vervallen als de beleidsdekkingsgraad per einde van een kalenderkwartaal weer boven de vereiste dekkingsgraad is komen te liggen. Vanaf dat moment mag een pensioenfonds eventuele herstelmaatregelen beëindigen.

Toolkit verlagen
Als een pensioenfonds niet op tijd kan herstellen, moet het in het de pensioenuitkeringen en pensioenaanspraken verlagen. Om onze leden te ondersteunen bij het doorvoeren van de pensioenverlagingen, heeft de Pensioenfederatie een vernieuwde Toolkit Verlagen samengesteld.

De AFM heeft de gelegenheid gehad om mee te kijken naar de documenten van de Toolkit. U mag ervan uitgaan dat de inhoud van de Toolkit in lijn is met de relevante wet- en regelgeving.

Financieel toetsingskader
In het Financieel Toetsingskader (FTK), onderdeel van de Pensioenwet, zijn de wettelijke financiële eisen aan pensioenfondsen vastgelegd. Het FTK stelt voorwaarden aan de financiële gezondheid van een pensioenfonds en is opgebouwd rond de principes van marktwaardering, risico-gebaseerde financiële eisen en transparantie. In 2015 is het FTK vernieuwd om meer stabiliteit bij pensioenfondsen te creëren in antwoord op de grotere schommelingen op de financiële markten. 

Servicedocumenten