thema communicatie (1200-200)

Financiële educatie

Door kinderen en jongeren al vroeg te leren hoe met geld om te gaan, wordt de basis gelegd voor financiële zelfredzaamheid. Pensioen is onderdeel van financiën en zou daarom onderdeel van financiële educatie moeten zijn. Dat is nu nog niet het geval. In de ideale situatie bestaat er een doorlopende leerlijn: op het basisonderwijs, voortgezet onderwijs en de vervolgopleiding (mbo, hbo, universiteit) komt het onderwerp pensioen telkens op een relevante manier terug in de lessen als onderdeel van beroepsvoorbereiding.

Tot dit doel is bereikt, geven collega's uit de pensioensector zelf gastlessen over pensioen. Primaire doelgroep zijn mbo studenten. Zij betreden op korte termijn de arbeidsmarkt waar ze in aanraking komen met de arbeidsvoorwaarde pensioen. Sinds 2020 werkt de Pensioenfederatie met een het lesprogramma 'Nu voor Later' voor mbo. Voor het basisonderwijs is sinds 2022 de (gast)les 'Werken voor pensioengeld' beschikbaar gesteld door Monique van der Poel. 

Inzet Pensioenfederatie

Op verzoek van de Pensioenfederatie heeft Wijzer in geldzaken samen met ons een (gast)les over pensioen voor mbo-studenten ontwikkeld: Nu voor later: goed gereGELD. De Pensioenfederatie was betrokken bij de ontwikkeling van de les, die volledig is gefinancierd uit de jaarlijkse financiële bijdrage van de Pensioenfederatie aan Wijzer in geldzaken.

De Pensioenfederatie is partner van Wijzer in geldzaken, een initiatief van het ministerie van Financiën, waarin partners uit de financiële sector, de wetenschap, de overheid en onderwijs-, voorlichtings- en consumentenorganisaties hun krachten bundelen om verantwoord financieel gedrag in Nederland te bevorderen. Dit gebeurt onder andere door tijdens de Week van het geld (en jaarrond) lessen over financiële educatie te geven op basisscholen en middelbare scholen.

Vanaf begin 2022 doen mbo scholen weer aanvragen voor gastlessen die we met plezier weer inplannen. 

De les 'Nu voor later' voor mbo
De les Nu voor later is gericht op mbo-studenten. Nu voor later is een digitale les waarin de studenten op een aansprekende, laagdrempelige en interactieve manier basiskennis over sparen voor later en pensioen tot zich krijgen. De lesmodule Nu voor later stimuleert de studenten om op terugkerende momenten in het leven te denken aan 'sparen voor later' (pensioen). Daarnaast wordt de relevantie van het handelingsperspectief benadrukt; door ernaar te vragen bij je werkgever, door jaarlijks aan de hand van je pensioenoverzicht je inkomen voor later te beoordelen en door bij veranderingen in je leven na te gaan of deze invloed hebben op je pensioen.

Les past bij leerdoelen mbo
In Nu voor later komen essentiële zaken met betrekking tot geld voor nu en voor later aan bod die mbo-studenten volgens de leerdoelen van het vak Loopbaan en Burgerschap moeten kennen en kunnen. Het vak Loopbaan en Burgerschap bereidt mbo-studenten voor op volwaardige deelname aan de maatschappij en goed kunnen functioneren in hun beroep. De leerdoelen die de studenten voor het vak Loopbaan en Burgerschap moeten kennen en kunnen komen in de les Nu voor later aan bod. De les kan overigens ook tijdens de vakken economie of mentoruur zowel door de docent zelf als door gastdocenten gegeven worden.

Gastles = kans voor reputatiemanagement
Op dit moment krijgen jongeren over het algemeen geen informatie over het belang van pensioen totdat ze er tijdens hun eerste baan mee in aanraking komen. U kunt dit veranderen door u aan te melden als gastdocent en met Nu voor later voor de klas te staan.

Praten met jonge mensen over pensioen is niet alleen leuk, maar ook heel nuttig. U geeft pensioenfondsen een gezicht en kunt aankomende starters op de arbeidsmarkt meegeven dat pensioen om veel geld gaat en hun aandacht verdient. Zo kunt u het beeld van pensioenfondsen en het werk dat ze doen positief beïnvloeden.

Bij het inplannen van gastlessen streven we ernaar om een match te maken tussen de opleidingsrichting en een gastdocent werkzaam bij of voor het pensioenfonds waar de studenten waarschijnlijk pensioen gaan opbouwen. Daarnaast leent het geven van een gastles zich voor het creëren van aansprekende content die u op sociale media of in een nieuwsbrief kunt delen. De minister van Financiën, Wopke Hoekstra, doet dit bijvoorbeeld heel goed. Ter inspiratie kunt u zijn Instagram bekijken.

(Gast)les 'Werken voor pensioengeld' voor basisonderwijs
Doelgroep van deze les zijn basisschoolleerlingen (groep 3, 4, 5). De inzet van de makers van deze (gast)les is dat basiskennis over werken voor (pensioen)geld structureel onderdeel van het basisschoolonderwijs wordt, als begin van een goede basis voor later. Als leerlingen al vroeg weten dat sparen belangrijk is om later op tijd met pensioen te kunnen gaan, is dat beter voor de kansgelijkheid in de samenleving. Doel van de (gast)les 'Werken voor pensioengeld' is dat leerlingen begrijpen wat pensioen is en waarom (aanvullend) pensioen belangrijk is. Veel mensen geven liever nu hun geld uit dan dat ze sparen voor pensioen. Daarom kan je niet zomaar aan je pensioengeld komen. 

Monique van der Poel heeft de (gast)les ontwikkeld nadat zij was gevraagd iets over haar beroep te komen vertellen in de klas van haar dochter. Hoe leg je aan groep 4 uit wat een pensioenfondsbestuurder doet? Dat begint met vertellen wat pensioen in essentie is. De illustraties van Noor Holst helpen dit uit te leggen. De gastles was een groot succes: Monique werd naderhand door verschillende ouders op het schoolplein aangesproken. Zij hadden van hun kinderen gehoord over de les en werden door de vragen van hun kinderen gemotiveerd om over hun eigen pensioen na te denken.

Dat is de reden waarom we de (gast)les 'Werken voor pensioengeld' bij jou onder de aandacht willen brengen. Het is leuk en eenvoudig om te regelen dat je deze (gast)les op de basisschool van je (klein)kind te geven. 

Bekijk hier de (gast)les 'Werken voor pensioengeld' (powerpoint) en de docentinstructie.

Evaluatie
Heb je een (gast)les 'Werken voor pensioengeld' gegeven? Dan zijn wij erg benieuwd naar uw ervaringen met de les. We willen u vragen dit evaluatieformulier in te vullen. Dit is hetzelfde evaluatieformulier als in de docenteninstructie. Alvast hartelijk dank voor uw medewerking en feedback!

Nieuws en achtergronden

Sinds 2017 is de Pensioenfederatie actief met het geven van gastlessen op het mbo. Voor de pensioensector zijn mbo-studenten een belangrijke doelgroep om financiële educatie over pensioen te geven. Zij betreden relatief jong de arbeidsmarkt en komen dan in aanraking met arbeidsvoorwaarden zoals pensioen en beschikken over eigen geld: het salaris.

Openbare documenten
  • (Gast)les 'Werken voor pensioengeld' en docenteninstructie
  • Inzet Pensioenfederatie tijdens de online Week van het geld 2021:
    • Klaar voor de start! Met deze video maken mbo-studenten op een herkenbare, eenvoudige en snelle manier kennis met pensioen. Uitzending: dinsdag 23 maart, 13.00-13.15 uur.
    • Proeverij van de (gast)les Nu voor Later Met deze video maken mbo-docenten kennis met de (gast)les en worden zij gestimuleerd om een gastles aan te vragen of zelf deze les over pensioen te geven.
  • Bekijk hier de gastles Nu voor later: www.nuvoorlater.nu
  • Hier vindt u een filmpje van de gastles die Shaktie Rambaran Mishre tijdens de Week van het geld 2019 heeft gegeven.